Kwaliteitsnetwerken

Binnen FPA Kompas wordt gewerkt met de SRH-methodiek (steunend relationeel handelen) en de CRA-methodiek (community reinforcement approach). Bij deze methodieken staat het werken met wensen vanuit de cliënt en het benadrukken van de krachten van de cliënt centraal. Het herstelgericht werken zit al jaren in de werkwijze van FPA Kompas, wat terug te zien is in bijvoorbeeld de bejegening. Medewerkers staan naast de cliënt en vieren kleine successen, zoals het aanwezig zijn bij een dagopening voor iemand die moeite heeft met opstaan. Door het werken met deze methodieken ervaren cliënten zeggenschap en eigen regie. Er is een goede balans tussen herstelgericht werken en risicomanagement, waarbij veel ingezet wordt op de-escalerend werken. Zo zijn medewerkers zich bewust van de signaleringsplannen van cliënten en wanneer kleine gedragsveranderingen worden waargenomen, wordt daarop ingezet. Dit zorgt ervoor dat er weinig incidenten plaatsvinden.

Voorheen was er geen functiedifferentiatie voor MBO- en HBO-verpleegkundigen. Hier is de afgelopen tijd veel aandacht voor geweest, wat tot een verandering heeft geleid. Sociotherapie, management en HR hebben samengewerkt aan een nieuw functieprofiel voor MBO- en HBO-verpleegkundigen. Hierbij wordt niet uitgegaan van opleidingsniveau, maar van de inhoud van het uitgevoerde werk. Er wordt nu onderscheid gemaakt tussen verpleegkundigen en gedifferentieerde verpleegkundigen. Beide functies hebben veel dezelfde taken, maar gedifferentieerde verpleegkundigen werken meer aan (traject)overstijgende zaken, zoals het voortouw nemen in werkgroepen en het coördineren van zorg van begin tot einde. Verpleegkundigen houden zich meer bezig met dagelijkste taken en zijn meer gericht op individuele cliënten. In gesprekken met medewerkers is gekeken welk functieprofiel bij hen past en of zij interesse hadden in een eventuele overstap naar een ander profiel. Om deze overstap mogelijk te maken, zijn (waar nodig) ontwikkel- of verbetertrajecten aangeboden. De functiedifferentiatie heeft geleid tot een kwaliteitsverbetering binnen het team. Er is een duidelijkere taakverdeling en de kwaliteiten van medewerkers komen beter tot hun recht.

FPA Coornhert faciliteert veel activiteiten voor cliënten. Zo is er de ‘Soos’, een grote woonkamer binnen de fpa, waar allerlei activiteiten gedaan kunnen worden. Cliënten kunnen hier bijvoorbeeld biljarten, tafeltennissen, darten of gebruikmaken van de massagestoel. Ook worden hier activiteiten zoals een muziekbingo georganiseerd. Naast de Soos bevindt zich een grote tuin met een sportveld waar cliënten allerlei sporten kunnen beoefenen. Er zit ook een sportruimte in de fpa zelf en een externe sporthal op het terrein waar gebruik van gemaakt kan worden. Daarnaast is er een moestuin die cliënten kunnen onderhouden en wordt er gekookt met eten uit deze moestuin. Er worden kooklessen georganiseerd, zowel intern als extern met een echte kok. De fpa faciliteert niet alleen activiteiten voor cliënten, maar ook voor naasten. Zo zijn er informatieavonden voor hen en heeft er recent een kerstdiner plaatsgevonden, waardoor de naasten kerst met de cliënten konden vieren. Cliënten geven aan positief te zijn over het aanbod aan activiteiten en het programma. Er is buiten de therapieën om veel te doen. Zo ervaren zij de Soos als een prettige en fijne ruimte.

De afgelopen periode heeft de fpa een transitie doorgemaakt van het beheersmatig werken naar herstelgericht werken. Deze transitie liep parallel met de opbouw van de relatief nieuwe teams op de fpa en dit heeft het proces versneld. Ook is het team getraind in herstelgericht werken. Een voorbeeld van het effect van deze transitie is dat voorheen vaak vrijheden werden ingetrokken als een cliënt bijvoorbeeld te laat was voor de dagstart. Tegenwoordig worden deze vrijheden nauwelijks nog ingetrokken, maar wordt meer ingezet op het gesprek aangaan waarom het de cliënt niet lukt om op tijd te komen en wat hij of zij daarin nodig heeft om op tijd te komen. Er is dus meer aandacht voor het ondersteunen van de cliënt in helpend gedrag, de verantwoordelijkheid voor gedrag bij de cliënt laten en samen kijken naar hoe iets wel lukt zonder sancties toe te passen. Een ander voorbeeld is dat meer wordt gekeken naar de mogelijkheden en wensen van de individuele cliënt en daarin mee te bewegen. Het team merkt dat door deze transitie minder incidenten en calamiteiten plaatsvinden en de sfeer op de units beter is. Begeleiders kunnen meer present zijn bij de cliënten, waardoor begeleiders sterkere banden hebben met cliënten. De aandacht van het team ligt nu op het in balans brengen van het herstelgericht werken met de forensische scherpte en de kaders die de forensische zorg met zich meebrengt.